มินจุนอายุเก้าขวบอยากอยู่บ้านในโซลตลอดวันหยุดชูซอก มีเกมใหม่ที่ยังไม่ได้เล่น และเพื่อนนัดไปดูหนังด้วยกัน
แต่พ่อบอกว่าทุกปีต้องไปบ้านย่าที่หมู่บ้านเล็กๆ ทางใต้ ไม่มีข้อยกเว้น
มินจุนขึ้นรถด้วยหน้าจนแน่วแน่
หมู่บ้านของย่าเงียบและช้ากว่าโซลมาก ต้นไม้รอบบ้าน อากาศเย็น กลิ่นดินหลังฝน และควันอาหารจากครัวที่ลอยออกมาตั้งแต่เช้า
ย่าพัคยืนรอที่ประตู ผมขาวม้วนสวย ชุดฮันบกสีเขียวออ่น
“มินจุนยา!” เธอกอดหลานชายแน่น
มินจุนตอบรับแต่ยังหน้าเฉย
“มาช่วยย่าทำซงพยอนไหม?” ย่าถาม
“ซงพยอนคืออะไรครับ?”
ย่าตาโต “ลูกไม่รู้จักซงพยอนเหรอ? ขนมข้าวของชูซอก!” เธอจูงมือมินจุนเข้าครัว
ครัวของย่าเต็มไปด้วยโต๊ะ แป้งข้าวนวดแล้วเป็นก้อนใหญ่ ไส้ถั่วกับน้ำตาล ใบสนเขียว และมือของอา ลุง พ่อ แม่ ที่นั่งล้อมกันอยู่
“ซงพยอนทำอย่างไรครับ?” มินจุนถาม
ย่านั่งลงและหยิบแป้งก้อนหนึ่ง “ปั้นเป็นแผ่นกลมก่อน ใส่ไส้กลาง แล้วพับให้ได้รูปพระจันทร์ครึ่งซีก มันเป็นสัญลักษณ์ว่าเราขอให้ชีวิตสมบูรณ์เหมือนพระจันทร์เต็มดวง”
มินจุนลองทำ ครั้งแรกออกมาบิดเบี้ยว ทุกคนหัวเราะ แต่ไม่ได้หัวเราะเยาะ ย่าจับมือและแนะนำ ครั้งที่สองดีขึ้น ครั้งที่สาม เกือบใช้ได้
“ชูซอกคืออะไรกันแน่ครับ?” มินจุนถามขณะนวดแป้ง
พ่อตอบ “ชูซอกคือวันขอบคุณสำหรับการเก็บเกี่ยวที่ดี บรรพบุรุษของเราปลูกข้าว และเมื่อฤดูเก็บเกี่ยวมาถึง ทุกคนกลับบ้านมารวมกัน ขอบคุณธรรมชาติ และขอบคุณบรรพบุรุษที่ทำงานมาก่อน”
“แต่เราไม่ได้ปลูกข้าวแล้วนี่ครับ”
“ไม่ใช่แค่ข้าว” ย่าพูด “ชูซอกสอนว่าอะไรที่เรามีในวันนี้ มาจากคนที่ทำงานก่อนเราทั้งนั้น ทั้งพ่อแม่ ปู่ย่า และบรรพบุรุษอีกมากมาย การกลับมาที่นี่คือการขอบคุณพวกเขา”
หลังอาหารเช้า ครอบครัวทำ “ชารเย” พิธีวางอาหารบนโต๊ะและก้มไหว้บรรพบุรุษ มินจุนไม่เคยทำมาก่อน เขายืนดูพ่อก้มลงอย่างนอบน้อมด้วยความรู้สึกประหลาด
“ก้มไหว้ใครครับ?” มินจุนถามเบาๆ
“คนที่ทำให้เรามีวันนี้” พ่อตอบ
มินจุนยืนนิ่ง แล้วก็ค่อยๆ ก้มลงตาม ไม่รู้ว่าทำถูกหรือเปล่า แต่รู้สึกว่าสิ่งที่ทำมันหนักแน่นกว่าที่คิด
บ่ายวัน ย่าพามินจุนนั่งที่縁台หน้าบ้าน มองออกไปที่ไร่ข้าวสุกเป็นสีทองเต็มทุ่ง
“มินจุนชอบโซลมากใช่ไหม?”
“ชอบครับ แต่…” มินจุนหยุด “วันนี้ไม่แย่เลยครับย่า”
“ไม่แย่?” ย่าหัวเราะ “นั่นก็ดีแล้ว”
“ซงพยอนของผมอร่อยไหมครับ?”
“อร่อยที่สุดในโต๊ะ” ย่าพูดทั้งที่มินจุนรู้ว่าไม่น่าจะจริง
แต่มันก็ฟังดูดี
ขากลับ มินจุนนั่งในรถมองออกไปนอกหน้าต่าง ทุ่งข้าวทองสุกสว่างในแสงเย็น
ปีหน้า เขาจะมาอีก และคราวนี้อาจจะไม่ต้องโดนบังคับ
บทเรียนจากเทศกาล: ชูซอกของเกาหลีสอนว่าการกลับไปหารากเหง้าและขอบคุณคนที่มาก่อนเรา คือส่วนสำคัญของการรู้จักตัวเอง ความทันสมัยและเทคโนโลยีนั้นดี แต่ความทรงจำและสายสัมพันธ์ครอบครัวคือสิ่งที่หาซื้อไม่ได้
