กาลครั้งหนึ่ง ในหมู่บ้านเล็กๆ กลางป่าใหญ่ มีต้นไม้ต้นหนึ่งที่ไม่ธรรมดา
ต้นไม้ต้นนั้นสูงใหญ่ ใบเขียวตลอดปี และพูดได้ แต่พูดได้เพียงอย่างเดียวคือความจริง ไม่ว่าใครจะถามอะไร มันจะตอบเสมอด้วยสิ่งที่เป็นจริงที่สุด
ชาวบ้านหลายคนหลีกเลี่ยงต้นไม้ต้นนั้น เพราะไม่อยากได้ยินความจริงที่อาจเจ็บปวด
แต่เด็กหญิงชื่อแก้ว วัยสิบขวบ อยากรู้จริงๆ ว่าเธอเป็นคนดีไหม
วันหนึ่งเธอเดินเข้าป่าคนเดียว ไปยืนหน้าต้นไม้ใหญ่ หายใจลึกๆ แล้วถามว่า “ฉันเป็นคนดีไหม?”
ต้นไม้เงียบอยู่ครู่หนึ่ง แล้วพูดว่า “บางครั้ง”
แก้วขมวดคิ้ว “บางครั้งคืออะไร?”
“เมื่อวาน เธอบอกให้น้องไปเล่นคนเดียวเพราะไม่อยากรำคาญ ทั้งที่น้องร้องไห้อยู่ นั่นไม่ใช่การกระทำของคนดี”
แก้วนิ่ง รู้สึกหน้าร้อน
“แต่เมื่อสัปดาห์ที่แล้ว เธอแบ่งขนมให้เด็กที่ไม่มีจะกินโดยที่ไม่มีใครบอกให้ทำ นั่นคือการกระทำของคนดี”
แก้วฟังต่อไปโดยไม่พูดอะไร
“ความดีไม่ใช่สิ่งที่มีหรือไม่มี” ต้นไม้พูดช้าๆ “มันคือสิ่งที่เราเลือกทำในแต่ละวัน บางวันเธอเลือกดี บางวันไม่ได้เลือก คำถามที่ดีกว่าคือ วันนี้เธออยากเป็นคนยังไง”
แก้วนั่งลงที่โคนต้นนานมาก คิดถึงน้องที่ร้องไห้คนเดียวเมื่อวาน
เธอลุกขึ้นแล้วก้าวออกจากป่า วิ่งกลับบ้าน ไปนั่งเล่นกับน้องทั้งบ่าย
ตั้งแต่วันนั้น แก้วกลับมาถามต้นไม้ทุกเดือน ไม่ใช่เพื่อฟังว่าตัวเองดีแค่ไหน แต่เพื่อเตือนตัวเองว่ายังมีอะไรที่ทำได้ดีกว่าเดิมอีก
และทุกครั้งที่ต้นไม้บอกความจริง แม้จะเจ็บบ้าง แก้วก็ขอบคุณเสมอ เพราะเธอรู้แล้วว่าความจริงที่เจ็บปวดนั้น มีค่ากว่าคำโกหกที่ทำให้สบายใจมากนัก
ชาวบ้านที่เห็นแก้วเติบโตขึ้นต่างพูดกันว่า เธอเป็นเด็กที่ดีที่สุดในหมู่บ้าน ไม่ใช่เพราะเธอสมบูรณ์แบบ แต่เพราะเธอไม่เคยหยุดพยายามที่จะดีขึ้น
คติสอนใจ: ความจริงบางอย่างอาจเจ็บปวด แต่มันช่วยให้เราเติบโต คนที่กล้ามองตัวเองตามความเป็นจริงและพยายามแก้ไขสิ่งที่ไม่ดี คือคนที่จะดีขึ้นได้จริงๆ
